قاضيكوي گذراند و پسر بزرگش محمد در آنجا به دنيا آمد. دو تا از پسرانش بهعنوان شاعر و صوفي ترك شهرت يافتند، بزرگتر بهنام يازيجي اوغلو محمد (وفات: 1451م در گاليپولي) و كوچكتر يازيجي اوغلو احمد (معروف به احمد بيجان، چون فوقالعاده كوچكاندام بود؛ وفات: حدود 1456م در گاليپولي).
اما برگرديم به صلاحالدين كه تاريخ تولد و وفاتش معلوم نيست. او كتابهايي به تركي در تصوف و طب (؟) نوشت و منظومهٴ عجيبي بهنام
شمسيه. شمسيه در سال 1408/1409م/ 811 ه ق به اتمام رسيد و به قصاب علي اهدا شد. اين نوعي تقويم اخترگويي است در 5000 بيت.
همراه با علائم جوي از قبيل گرفتها، هاله، رنگينكمان، شخانه. منابع او عبارت است از نوح، دانيال، لقمان و افلاطون.
شمسيه به ملهمه هم موسوم است. جَوْري شاعر در سال 1635م آن را بازنويسي و اصلاح كرد. از تحرير دوم نسخههاي بيشتري در دست است.
اگر اين صلاحالدين واقعاً اهل بولي بوده باشد، او همان شيخ صلاحالدين است كه طاشكپريزاده او را شاگرد و دوست حاجي بايرام1 ميداند كه معلم شاعر ترك ديگر يعني شيخي بوده است. اين به ما كمك ميكند تا دريابيم كه در آن زمان آنكارا مركز ادبي و ديني مهمي بود.
همچنين ممكن است اين صلاحالدين همان باشد كه ترجمهٴ تركي باهنامهٴ شاهي نصيرالدين طوسي (سيزدهم ـ2) به او منسوب است. در كتابخانههاي استانبول نسخههاي متعددي از ترجمهٴ تركي آن وجود دارد.
احمدي
احمدي (حدود 1334ـ1413م/ 734ـ816 ه ق)، از معروفترين شعراي ترك در سدهٴ چهاردهم و از نظر ما بدان سبب داراي اعتبار زيادي است كه از نخستين ترويج كنندگان مباحث علمي در زبان و ادبيات تركي است. يعني او براي تركان همان كاري را كرد كه ژان دومون (سيزدهم ـ 2)، براي فرانسويان و ياكوب فان مايرلانت (سيزدهم ـ2)، براي هلنديان كردند.
تاجالدين احمدبن ابراهيم احمدي پيش از سال 1334م در گرميان (ناحيهاي در مركز آناطولي) و به عقيدهٴ ديگران در سيواس (شرق آناطولي بر بالاي رود قزيل ايرماق) زاده شد. در قاهره تحصيل كرد، و در آنجا به شدت تحتتأثير دو هموطن معروفش حاجي پاشا و محمدبن حمزه زاده قرار گرفت. آنگاه، به وطن بازگشت و به خدمت ميرسليمان حاكم گرميان درآمد.
مدتي پس از سال 1390م به آماسيه در شرق آناطولي رفت و پس از جنگ آنكارا (1402، كه